Oturum İzni
1. YABANCILARA OTURUM İZNİ
İkamet izni, Türkiye’ye gelen ve vize muafiyetinin tanıdığı süreden ya da doksan günden fazla kalmak isteyen yabancılara talepleri doğrultusunda oturma hakkı tanınmasıdır. İkamet izni almak isteyen yabancıların e-ikamet sistemi üzerinden, şartlarını taşıdığını düşündüğü ikamet izni türüne müracaatta bulunmaları zorunludur. Başvurusunu yapan yabancılar sistemin verdiği randevu gününde, yaşadıkları ilde bulunan il/ilçe göç idaresi müdürlüğüne gitmelidirler.
2. Kısa Dönem İkamet İzni
Türkiye’ye gelen ve vize muafiyetinin tanıdığı süreden ya da doksan günden fazla kalmak isteyen yabancılara talepleri doğrultusunda oturma hakkı tanınmasıdır.
Kısa dönem ikamet izni düzenlenebilmesi için yabancıda bir takım şartlar aranmaktadır. Bunlar; yabancının Türkiye’de kalış amacıyla ilgili bilgi ve belgeleri ibraz etmesi, kanunun 7. maddesinde sayılan Türkiye’ye girişlerine izin verilmeyecek yabancılar arasında bulunmaması, genel sağlık ve güvenlik standartlarına uygun barınma şartlarına sahip olması, istenilmesi vatandaşı olduğu ya da yasal olarak ikamet ettiği ülkenin yetkili makamları tarafından düzenlenmiş adli sicil kaydını gösteren belgeyi sunması ve Türkiye’de kalacağı adres bilgilerini vermesidir.
e-İkamet Sistemi
6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanununun 30 uncu maddesinde altı çeşit ikamet izni düzenlenmiş olup ilk, uzatma ve geçiş başvuruları için e-İkamet sistemi üzerinden online başvuru alınmaktadır.
Türkiye’de Kalınacak Adres
Yabancı Türkiye’de kalacağı adres bilgilerini vermek zorunda olmakla birlikte yabancının Türkiye’de kalacağı adres, sabit bir adres veya konaklama tesisine ait adreslerden biri olabilir. Ancak, her halükarda yabancının adres bilgilerini doğru ve eksiksiz olarak beyan etmesi gerekmektedir. Ayrıca ikamet izni belgesinin adrese ulaştırılabilmesi için adres, telefon numarası veya e-posta bilgilerinin güncel olması gerekmektedir.
İkamet izni süresi içerisinde adres bilgilerinin değişmesi halinde, 20 (yirmi) iş günü içerisinde il göç idaresi müdürlüğüne ve il nüfus ve vatandaşlık işleri müdürlüğüne gerekli belgelerin ibraz edilmesi gerekmektedir.
KISA DÖNEM İKAMET İZNİ ÇEŞİTLERİ
- Bilimsel araştırma amacıyla gelecek olan yabancılar
- Türkiye’de taşınmaz malı bulunan yabancılar
- Ticari bağlantı veya iş kuracak olan yabancılar
- Hizmet içi eğitim programına katılacak olan yabancılar
- Türkiye Cumhuriyetinin taraf olduğu anlaşmalar ya da öğrenci değişim programları çerçevesinde eğitim veya benzeri amaçlarla gelecek olan yabancılar
- Turizm amaçlı kalacak yabancılar (Turizm amavıyla kalacağını beyan eden yabancıların öncelikle geçimlerini ne şekilde sağlayacaklarıyla nerede ikamet edecekleri hususlarının açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.)
- Kamu sağlığına tehdit olarak nitelendirilen hastalıklardan birini taşımamak kaydıyla tedavi görecek olan yabancılar
- Adli veya idari makamların talep veya kararlarına bağlı olarak Türkiye’de kalması gereken yabancılar
- Aile ikamet izni şartlarını kaybetmesi durumunda kısa dönem ikamet iznine geçirilecek olan yabancılar
- Türkçe öğrenme kurslarına katılacak olan yabancılar (Bu yabancılara en fazla iki defa ikamet izni verilebilir.)
- Kamu kurumları aracılığıyla Türkiye’de eğitim, araştırma, staj ve kurslara katılacak olan yabancılar
- Türkiye’de yükseköğrenimini tamamlayanlardan mezuniyet tarihinden itibaren altı ay içinde müracaat eden yabancılar (bu yabancılara bir defaya mahsus olmak üzere en fazla bir yıl süreli ikamet izni verilebilir.)
KISA DÖNEM İKAMET İZNİNİN İPTALİ, RED EDİLMESİ VEYA UZATILMAMASI HANGİ DURUMLARDA OLUR?
Kısa dönem ikamet izninin veriliş amacının dışında kullanıldığının tespit edilmesi veya yabancı kişinin son bir yıl içinde toplamda yüz yirmi günden fazla yurt dışında kalması ya da yabancının hakkında sınır dışı etme, Türkiye’ye giriş yasağının bulunması hallerinde verilmez. Verilmişse iptal edilir, süresi bitenler ise uzatılmaz.
3. UZUN DÖNEM İKAMET İZNİ
Uzun dönem ikamet izni, Bakanlık onayıyla valilikler tarafından süresiz olarak verilen ikamet iznidir. Uzun dönem ikamet izinleri harçsız olarak düzenlenir ve süresiz olarak verilir.
Uzun Dönem İkamet İzni için iki çeşit başvuru kriteri aranmaktadır.
1. En az 8 yıl kesintisiz olarak ikamet izni almış olanlar.
2. Göç Politikaları Kurulunun belirlediği şartları haiz olanlar.
Uzun dönem ikamet izni, A) Yabancının, kamu düzeni veya kamu güvenliği açısından ciddi tehdit oluşturması, B) Sağlık, eğitim ve ülkesindeki zorunlu kamu hizmeti dışında bir nedenle kesintisiz bir yıldan fazla süreyle Türkiye dışında bulunması, hâllerinde iptal edilir.
Uzun Dönem ikamet iznine geçiş tanınmayan kişiler ; Mülteci, şartlı mülteci ve ikincil koruma statüsü sahipleri ile insani ikamet izni sahiplerine ve geçici koruma sağlananlara, uzun dönem ikamet iznine geçiş hakkı tanınmaz
UZUN DÖNEM İKAMET İZNİ SAHİPLERİNE TANINAN HAKLAR NELERDİR?
- Askerlik yapma yükümlülüğü,
- Seçme ve seçilme,
- Kamu görevlerine girme,
- Muaf olarak araç ithal etme, ve özel kanunlardaki düzenlemeler haricinde, Türk vatandaşlarına tanınan haklardan yararlandırılırlar.
UZUN DÖNEM İKAMET İZİNLERİ İPTAL EDİLEN YABANCILAR HANGİ ŞARTLARDA TEKRAR BAŞVURU YAPABİLİRLER?
Uzun dönem ikamet izinleri eğitim, sağlık veya kendi ülkesindeki zorunlu kamu hizmeti dışında ki bir nedenle kesintisiz bir yıldan fazla süreyle Türkiye dışında bulunulmasından ötürü iptal edilenler, resmi veya diğer nitelikli kanıtlarını idareye sunarak tekrar başvuru yapabilir.
Kamu düzenine veya kamu güvenliğine ciddi tehdit oluşturmak gibi nedenlerle ikamet izni iptal edilen yabancılar, uzun dönem ikamet izni için yeniden başvuru yapamazlar.
UZUN DÖNEM İKAMET İZNİ İPTAL OLANLAR TEKRAR NEREYE BAŞVURU YAPACAKLAR?
Yurt dışında Konsolosluklara, yurt içinde ise yabancının bulunduğu ildeki Valiliğe kendisi ya da idarece belirlenen başvuru usulü ne ise ona göre yapılacaktır. Bu başvurular öncelikli olarak değerlendirilecek ve en geç bir ay içerisinde sonuçlandırılacaktır. Bu başvurularda uzun dönem ikamet izni şartlarının aranmasıyla birlikte, kesintisiz sekiz yıl ikamet izniyle kalma şartı yeniden aranmayacaktır. Değerlendirme sırasında yabancının;
- Türkiye’de yerleşmek amacıyla kalma iradesi,
- Türkiye’de yakınlarının bulunup bulunmadığı, 20 / 23
- Taşınmaz mal varlığı,
- Aktif iş ve çalışma ilişkileri,
- Türkiye ile olan sosyal, ekonomik ve kültürel ilişkilerinin geçmişi, göz önünde bulundurularak her birey için ayrı yapılmaktadır.
UZUN DÖNEM İKAMET İZNİNE GEÇİŞ HAKKI KİMLERE VERİLMEZ?
- Mülteci,
- Şartlı mülteci
- İkincil koruma statüsü sahipleri
- İnsani ikamet izni sahiplerine
- Geçici koruma sağlananlara, uzun dönem ikamet iznine geçiş hakkı tanınmaz.
